Özürlü Aracı Hakkında
Gümrük Müsteşarlığından: Amaç ve Kapsam
Madde 1-
4458 sayılı Gümrük Kanununun gümrük
vergilerinden muafiyet ve istisnaları düzenleyen
167 nci maddesinin
onikinci fıkrasının
(a) bendinde; malül
ve sakatların kullanımına mahsus eşya gümrük
vergisinden muaf tutulmuştur.
Aynı maddenin
son fıkrasında ise "4 ila 12
nci fıkralarında yer
alan eşyayı tanımlamaya, bunların cins, nevi ve
miktarları ile muafiyet ve istisna uygulanacak
tutarları belirlemeye, maktu hadleri sıfıra
kadar indirmeye veya iki katına çıkartmaya ve
sürelerle ilgili alt ve üst sınırlan belirlemeye
ve bu muafiyet ve istisnayı farklı eşyalar
itibariyle birlikte veya ayrı uygulatmaya
Bakanlar kurulu yetkilidir." hükmü
bulunmaktadır.
Bu hükme dayanılarak 05/2/2000 tarihli 23955
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 13/1/2000
tarihli 2000/53 sayılı Bakanlar Kurulu Eki,
Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna
Tanınacak Haller Hakkında Kararın 116
ncı maddesinin
2 nci fıkrasında
değişiklik yapan ve 01/6/2001 tarihli 24419
sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan Bakanlar
Kurulu Kararının 1 nci
maddesinin ikinci fıkrasında; münhasıran malul
ve sakatlar tarafından kullanılmak üzere özel
surette imal edilmiş hareket ettirici tertibatı
bulunan ve bunlar tarafından ithal edilen
motorlu veya motorsuz koltuklar, bisiklet,
motosiklet ve motor silindir hacmi 1600 (dahil)
cc’ye kadar olan
binek otomobilleri (arazi taşıtları hariç) ile
el ve ayak fonksiyonlarını tamamen yitirmiş
olmaları nedeniyle bizzat sakat kişi tarafından
kullanılmayan, sakat kişinin araca binip
inmesiyle taşınmasını kolaylaştırıcı tertibatı
bulunan ve sakat kişinin üçüncü dereceye kadar
kan ve sıhri
hısımlarından bir sürücü veya sakat kişi
tarafından iş akdine bağlı olarak istihdam
edilen bir sürücü tarafından kullanılan Gümrük
Giriş Tarife Cetvelinin 8702.10 ve 8702.90
pozisyonlarında yer alan minibüslerin gümrük
vergisinden muaf olduğu hükme bağlanmıştır.
Kararın 116 ncı
maddesinin üçüncü fıkrasında da minibüslerin
gümrük vergilerinden muaf olarak ithaline izin
verilebilmesi için sakat kişinin yaşı veya
ağırlığı itibariyle bu tür bir araca ihtiyacı
bulunduğuna Gümrük Müsteşarlığınca kanaat
getirilmesi gerektiği belirtilmiştir.
Bu hükümler kapsamında ithali yapılan özel
tertibatlı sakat araçlarının sahiplerinin ölümü
sonucu varislerine intikal etmesi halinde,
varislerin veraset ilamı tarihinden itibaren 6
ay içerisinde gümrük idaresine başvurarak kendi
adlarına yeni bir trafik şahadetnamesi
düzenlettirmeleri halinde gümrük vergileri
aranmaz
Varisler tarafından özel tertibatın kaldırılmak
suretiyle kullanılmak istenilmesi veya satılması
halinde gümrük vergileri alınır.
Özel Tertibatlı Sakat Aracı İthal Edebilecek
Kişiler
Madde 2-
4458 sayılı Gümrük Kanununa göre
muafen özel
tertibatlı sakat aracı ithal edecek kişilerin,
el ve ayaklardaki ortopedik özre dayanan özürler
nedeniyle malül ve
sakat olması gerekir.
Özel Tertibatlı Sakat Aracının İthal Şekli
Madde 3-
Sakat kişi;
a) Türkiye Gümrük Bölgesi dışında çalışıyor ise
ikametin Türkiye Gümrük Bölgesine kesin olarak
nakletmesi halinde (bu şart sadece minibüs,
binek otomobil ve motosiklet için geçerlidir.
Motorlu ve motorsuz koltuklar ile bisikletler
zati eşya kapsamında kesin dönüş şartı
aranmaksızın sakat kişi tarafından
muafen ithal
edilebilir.),
b) Türkiye Gümrük Bölgesinde yerleşik ise; Yurt
dışına resmi kanalla döviz transferi veya
Türkiye Gümrük Bölgesi dışındaki gerçek ve tüzel
kişiler tarafından kendisine bağış yoluyla
gönderilen, özel tertibatlı sakat aracını
ithalat vergilerinden muaf olarak ithal
edebilir.
Özel Tertibatlı Sakat Araçlarında Aranılan
Şartlar
Madde 4-
Özel tertibatlı sakat araçlarında aşağıdaki
şartlar aranır.
a) Malül ve sakat
tarafından ithal edilmek istenen araç binek
otomobili ise, binek otonun münhasıran
malül ve sakallar
tarafından kullanılmak üzere özel surette imal
edilmiş hareket ettirici tertibatı bulunmalıdır.
b) Malül ve sakat
tarafından ithal edilmek istenilen araç minibüs
ise; minibüsün el ve ayak fonksiyonunu tamamen
yitirmiş sakat kişinin araca binip inmesiyle,
taşınmasını kolaylaştırıcı tertibatı
bulunmalıdır.
Özel surette yapılmış hareket ettirici tertibatı
bulunmayan ve sadece otomatik vitesli olan binek
oto ile sakat kişinin araca binip inmesiyle
taşınmasını kolaylaştırıcı tertibatı bulunmayan
minibüsun
muafiyetten yararlandırılmak suretiyle ithali
mümkün değildir.
Binek oto ve minibüsün standart olmayan
aksesuarları bulunması halinde bu aksesuarların
ithaline gümrük vergilerinin tahsili kaydıyla
izin verilir.
Özel olarak malül ve
sakatların kullanımına mahsus olan ve eşya ile
birlikte getirilen parça yedek parça ve standart
aksesuarlara veya bu eşyanın bakım, kontrol
ayarlama, ya da
tamiri için gerekli olan aletler de muafiyet
kapsamındadır. Söz konusu parça, yedek parça ve
aksesuarlar ile sair aletlerin eşyanın
ithalinden sonra getirilmesi halinde muafiyetin
uygulanması için bunların
muafen ithal edilen eşya ile ilgili
olduklarının tevsik edilmesi gerekir.
3- Malül ve sakat
tarafından ithal edilmek istenen araç motosiklet
ise, motosiklet malül
ve sakatlar tarafından kullanılmak üzere özel
surette imal edilmiş olmalıdır.
Talep Edilen
Belgeler
Madde 5-
Malül ve sakatlara
4458 sayılı Gümrük Kanununun 167
nci maddesinin
onikinci fıkrasının
(a) bendi kapsamında gümrük vergisinden muaf
araç ithaline izin verilmesi için aşağıda
belirtilen belgelerin ibraz edilmesi gerekir.
a) Fizik ve Rehabilitasyon merkezince onaylı,
18/3/1998 tarihli 23290 Resmi Gazete'de
yayımlanan "Sağlık Bakanlığı tarafından
özürlülere Verilecek Sağlık Raporları Hakkında
Yönetmelik" eki listede yer alan sağlık kurulu
raporu vermeye yetkili sağlık kuruluşlarından
alınmış heyet raporunun aslı, (bu raporda;
ilgilinin sakatlığı ile bunun derecesinin ve
haline göre kullanabileceği taşıt özelliğinin
belirtilmesi gerekir. Şayet ilgili, yurt dışında
iken resmi bir hastaneden aldığı ve dış
temsilciliklerimize onaylattığı bir rapor ibraz
ederse bu raporun 2918 sayılı Karayolları Trafik
Kanununun 41 inci maddesine, uygunluğunun da
ayrıca belgelenmesi gerekir.),
b) Trafik Dairesince düzenlenen ve ilgili şahsın
sakatlık durumu itibariyle, taşıt
kullanabileceğini gösteren H sınıfı sürücü
belgesi,
c) 1- Yurt dışında ikamet eden
malül ve sakatlar
için; Yurda kesin döndüğünü gösteren
konsoloslukça onaylı belge ile yurda kesin
dönüşünden önce satın alınan taşıtın
mülkiyetinin kendisine ait olduğunu gösterir
mülkiyet belgesi
2- Türkiye'de ikamet eden
malül ve sakata bağış yapılması halinde;
bağışı yapan gerçek veya tüzel kişinin yurt
dışındaki ikametini gösterir konsoloslukça
onaylı belge, taşıtın bağışlayana ait olduğunu
gösterir mülkiyet belgesi ile noter veya
konsoloslukça düzenlenmiş bağış belgesi,
3- Taşıtın ithalinin resmi kanalla döviz
transferi suretiyle gerçekleştirilmek
istenilmesi halinde; döviz transferine ilişkin
belge ile ithal edilmek istenilen taşıtın cins,
marka ve özellikleri ile fiyatını gösteren
proforma fatura ve
ithal sırasında fatura aslı,
d) Nüfus cüzdanı örneği,
f)
1- İthal olunacak motosiklet veya binek
otomobilin malül ve
sakat kişinin kendisi tarafından kullanacağına,
başkasının kullanımına veya istifadesine izin
verilmeyeceğine,
2- İthal olunacak minibüsün el ve ayak
fonksiyonlarını tamamen yitirmiş kişinin üçüncü
dereceye kadar kan ve sıhri
hısımlarından bir sürücü veya sakat kişi
tarafından iş aktine
bağlı olarak istihdam edilen bir sürücü
tarafından kullanılacağına başkasının
kullanımına veya istifadesine izin
verilmeyeceğine,
3- Ankara Naklihane
ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünün, izni
olmadan mezkur taşıtların başkasına
devredilmeyeceğine ve satılmayacağına,
kiralanmayacağına, ödünç verilmeyeceğine,
4- İthal olunan taşıt üzerindeki özel tertibatta
da hiçbir değişiklik yapmayacağına İkametgah
değişikliği olması halinde bu değişikliği Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğüne
bildireceğine dair, Noterden onaylı taahhütname.
(Ek:1)
;
(EK:2)
f) İkamet ettiği mahalle veya köy muhtarlığınca
düzenlenmiş İkametgah belgesi, g)
....................... Müracaat Şekli Madde
6 -
Özel tertibatlı otomobil ile minibüs için araç
Türkiye’ye getirilmeden önce
malül ve sakat
kişiler veya bunlar hesabına bu kişinin vekil
tayin ettiği ve Türkiye Gümrük Bölgesinde
yerleşik kişiler tarafından Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğüne 5 inci
maddenin (a), (b) bentlerinde belirtilen
belgelerin biri asıl olmak üzere iki nüshası ise
birlikte müracaat edilir.
Karara Bağlama
Madde 7-
Özel tertibatlı otomobil ithalatı talebi Ankara
Gümrükleri Başmüdürü veya yetki vereceği
Başmüdür Yardımcısı başkanlığında, Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürü, İçişleri
Bakanlığı, Sağlık Bakanlığı ile Türkiye Sakatlar
Konfederasyonu temsilcilerinden oluşan bir heyet
tarafından karara bağlanır. Söz konusu heyet
tarafından sakat ve malül
kişinin ithal etmek istediği otomobilde
bulunması gereken özel tertibat da belirlenir.
Heyet çalışmalarını Ankara
Naklihane ve Bedelsiz İthalat Gümrük
Müdürlüğünde yürütür. Heyetin toplanacağı gün
ilgili sakat ve malül
kişiler de anılan gümrükte hazır bulunur.
Minibüslerin karara bağlama işlemleri Gümrük
Müsteşarlığının olumlu ön iznini müteakip
gerçekleştirilir.
Binek otomobili veya minibüsün ithaline ilişkin
kararların (müspet) Komisyon tarafından
oybirliği ile verilmesi gerekir.
İthalat İşlemi
Madde 8-
Komisyon kararının olumlu olması halinde,
otomobil ile minibüs için Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğü’nce "İthal
İzin Belgesi" düzenlenir. İzin belgesinin
geçerlilik süresi 6 (altı) aydır.
Taşıt, izin belgesinin geçerlilik süresi
içerisinde bu Tebliğin 5 inci maddesinde
belirtilen belgelerle birlikte Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğü’ne teslim
edilir. Gümrük Müdürü veya yetkili kılacağı
Gümrük Müdür Yardımcısı başkanlığında iki
muayene memurundan oluşturulan heyet tarafından
aracın söz konusu heyet kararına uygunluğunun
tespit işlemleri yapılarak uygun bulunması
halinde ithaline izin verilir.
Adı geçen gümrük idaresince, ithal işlemi
tamamlanan binek otomobil için düzenlenecek
trafik şahadetnamesine
EK:3’de
yer alan şerh, minibüs için düzenlenecek trafik
şahadetnamesine
EK:4’de
yer alan şerh konularak ilgili trafik tescil
dairesine gönderilir.
Malül
ve Sakatlar Tarafindan
İthal Edilecek Diğer Eşya
Madde 9-
Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna
Tanınacak Haller Hakkındaki Bakanlar Kurulu
Karar eki Kararın 113, 115 maddeleri ile 116
ncı maddesinin
birinci fıkrasında belirtilen eşya ile;
malül ve sakatlar
tarafından kullanılmak üzere imal edilmiş
hareket ettirici tertibatı bulunan ve bunlar
tarafından ithal edilen motorlu veya motorsuz
koltuklar, bisiklet, motosikletin
muafen ithaline
ilişkin talepler doğrudan eşyanın getirildiği
Gümrük idaresine yapılır.
Gümrük İdaresince de eşyanın Gümrük
Vergilerinden Muafiyet ve İstisna Tanınacak
Haller Hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararının 113,
115 maddeleri ile 116 ncı
maddesinin birinci fıkrası kapsamında
bulunduğunun anlaşılması ile bu kararın 114
ncü maddesi
kapsamında sadece 3 nolu
ekinde belirtilen eşya olması halinde ithaline
izin verilir. Ayrıca, Tebliğ eki taahhütname
alınarak ithale ilişkin tek tip gümrük
beyannamesine eklenir
Bilgi Verme
Madde 10-
Ankara Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünce
malül ve sakatlar
adına ithali gerçekleştirilen sakat aracı ve
minibüslere ilişkin model, marka ve sayısal
bilgileri içeren listeler her ayın sonunda
Gümrük Müsteşarlığına (Gümrükler Genel
Müdürlüğü) gönderilir
(Ek:5).
9 uncu madde kapsamında yapılan ithal işlemleri
ise, her ayın 15 inde Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğü'nde olacak
şekilde aylık olarak Tebliğ eki liste
düzenlenerek adı geçen Gümrük Müdürlüğüne gönderili
Devir ve Satış
Madde 11-
Gümrük Vergilerinden Muafiyet ve İstisna
Tanınacak Haller Hakkında 13/1/2000 tarihli
2000/53 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı eki
Kararın 113 ve 116 ncı
maddeleri gereğince muafen
ithal edilen eşya, gümrük idaresinin izni
olmadan ve gümrük vergileri alınmadan
malül ve sakat
olmayanlara ödünç verilemez, kiralanamaz,
devredilemez veya satılamaz.
Ayrıca;
a)
Malül veya sakat
kişiler; mülkiyetlerinde bu yolla
muafen ithal edilmiş
özel tertibatlı otomobil, minibüs ve motosiklet
kayıtlı olduğu sürece ve bunların fiili ithal
tarihinden itibaren 5 (beş) yıl
geçmedikçe, bu
taşıtları satamaz ve yeniden aynı şekilde muaf
olarak otomobil, minibüs ve motosiklet ithal
edemezler.
b) Malül ve sakatlar
tarafından ithal edilen özel tertibatlı
otomobil, minibüs ve motosikletlerin fiili ithal
tarihinden itibaren 10 (on) yıl
geçmemişse
malül ve sakat
olmayanlara gümrük vergileri tahsil edilmeden
satışı, hibesi ve devri mümkün değildir.
c) Söz konusu aracı devralacak kişinin
sakatlığının farklı olması halinde devredilecek
taşıtın Ankara Naklihane
ve Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğü’ne teslim
edilerek devri alacak kişinin sakatlığına uygun
olarak aracın anılan Gümrük İdaresinin gözetimi
altında dizayn edilmesi gerekmektedir.
Gümrük vergilerinden muafen
ithali yapılan eşya için muafiyet tanınmasını
sağlayan şartları kaybeden veya
muafen ithal edilen
eşyayı söz konusu Kararnamenin eki Kararın 113
ila 118 inci maddelerinde belirtilenlerden başka
amaçlarla kullanmayı talep eden kişi, kurum ve
kuruluşların gümrük idaresine bildirimde
bulunarak izin alması gerekir. Bu izin ancak
gümrük vergilerinin tahsil edilmesi kaydıyla
verilebilir.
Mezkur Kararname eki Kararın 116 ve 117
nci maddeleri
kapsamında gümrük vergilerinden muaf olarak
ithal edilen eşya gümrük idaresinin izni olmadan
ve gümrük vergileri ödenmeden muafiyetten
yararlanmayan amaçlar için ödünç verilemez,
kiralanamaz, devredilemez veya satılamaz.
Söz konusu eşya ve malzemeler muafiyetin veriliş
amacına uygun kullanılmak ve ilgili Gümrük
Müdürlüğünden izin alınmak kaydıyla muafiyet
hakkı tanınmış başka bir kurum veya kuruluşa
ödünç verilir, kiralanır, devredilir veya
satılırsa gümrük vergileri aranmaz.
İzin alınmadan ödünç verilen, kiralanan,
devredilen veya satılan eşyanın gümrük vergileri
4458 sayılı Gümrük Kanunu’nun 181 ila 194
üncü maddeleri hükümleri uyarınca tahsil
edilmekle beraber ayrıca, 1918 sayılı
Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair Kanun
hükümlerine göre takibat yapılır.
Geçici Madde 1-
5/2/2000 tarihinden önce başlamış işlemlerde
yükümlünün lehine olan hükümler uygulanır.
Yürürlük
Madde 12-
Bu Tebliğ 5/2/2000 tarihinden geçerli olmak
üzere yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 13-
Bu Tebliğ hükümlerini Gümrük Müsteşarlığı'nın
bağlı bulunduğu Bakan yürütür.
EKLER
EK 1
EK 2
EK 3
EK 4
EK 5
EK 6
TAAHHÜTNAME..............tarih ve
............... sayılı tek tip gümrük
beyannamesi ile muafen
ithali yapılan ..............................
minibüsü üçüncü dereceye kadar kan ve
sıhri hısımlarından
bir sürücü veya tarafımdan iş
aktine bağlı olarak
istihdam edilen bir sürücü tarafımdan
kullanılacağını başkasının kullanımına veya
istifadesine izin vermeyeceğimi Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünün izni
olmadan başkasına devretmeyeceğimi,
satmayacağımı, kiralayamayacağımı veya ödünç
vermeyeceğimi ithal olunan minibüs üzerindeki
özel tertibatta da hiçbir değişiklik
yapmayacağımı, ikametgah değişikliği olması
halinde bu değişikliği Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğüne
bildireceğimi, aksi takdirde 4458 sayılı Gümrük
Kanunu ile buna ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı
ve 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair
Kanun, 237 sayılı Taşıt Kanununun, Türk
Parasının Kıymetini Koruma Hakkındaki 1567
sayılı Kanun ile Türk Ceza Kanunu'nun ilgili
hükümlerinin tarafıma uygulanmasını kabul
ettiğimi, beyan ve taahhüt ederim.
Adı Soyadı
Tarih-İmza
EK:2
TAAHHÜTNAME................tarih ve
............... sayılı tek tip gümrük
beyannamesi ile muafen
ithali yapılan
.............................aracı/eşyayı,
başkasının kullanımına veya istifadesine izin
vermeyeceğimi, Ankara
Naklihane ve Bedelsiz İthalat Gümrük
Müdürlüğünün izni olmadan mezkur aracı/eşyayı
başkasına devretmeyeceğimi, satmayacağımı,
kiralayamayacağımı veya ödünç vermeyeceğimi
ithal olunan araç üzerindeki özel tertibatta da
hiçbir değişiklik yapmayacağımı, ikametgah
değişikliği olması halinde bu değişikliği Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğüne
bildireceğimi, aksi taksirde 4458 sayılı Gümrük
Kanunu ile buna ilişkin Bakanlar Kurulu Kararı
ve 1918 sayılı Kaçakçılığın Men ve Takibine Dair
Kanun, 237 sayılı Taşıt Kanununun, Türk
Parasının Kıymetini Koruma Hakkındaki 1567
sayılı Kanun ile Türk Ceza Kanunu'nun ilgili
hükümlerinin tarafıma uygulanmasını kabul
ettiğimi, beyan ve taahhüt ederim.
Adı Soyadı
Tarih-İmza
EK:3
SAKATLAR TARAFINDAN İTHAL EDİLECEK OTOMOBİLE
İLİŞKİN TRAFİK ŞAHADETNAMESİNE KONULACAK ŞERH
Bu binek otomobilin, araç sahibi
malül ve sakat kişi
tarafından kullanılması zorunlu olup, Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünden izin
alınmaksızın devri, satışı, hibesi, kullanma
hakkının mülkiyeti muhafaza kaydıyla veya sair
şekillerde akden
devri, tasarruf hakkının vekaletname ile
devredilmesi, özel tertibatın kaldırılması veya
değiştirilmesi, kiralanması, ödünç verilmesi
yasaktır.
EK:4
SAKATLAR TARAFINDAN İTHAL EDİLEN MİNİBÜSE AİT
TRAFİK ŞAHADETNAMESİNE KONULACAK ŞERH
Bu minibüsün araç sahibi
malül ve sakat
kişinin üçüncü dereceye kadar kan ve
sıhri hısımlarından
bir sürücü veya sakat kişi tarafından iş
aktine bağlı olarak
istihdam edilen bir sürücü tarafından
kullanılması zorunlu olup, Ankara
Naklihane ve
Bedelsiz İthalat Gümrük Müdürlüğünün izini
olmadan minibüsün devri, satışı, hibesi,
intifaının mülkiyeti
muhafaza kaydıyla veya sair şekillerde
akden devri,
tasarruf hakkının vekaletname ile devredilmesi,
özel tertibatın kaldırılması veya
değiştirilmesi, kiralanması, ödünç verilmesi
yasaktır.
Kaynak 9ekim.com sitesidir |
|
|